Zijn warmtepompen de investering waard? Kosten warmtepomp ten opzichte van gasketel

Ja, overstappen op een warmtepomp is vaak de investering waard voor wie op lange termijn lagere energiekosten, een hoger rendement en een kleinere ecologische voetafdruk wilt. Hoewel warmtepompen doorgaans duurder zijn om te installeren dan gasketels, gaan ze langer mee, vragen ze minder onderhoud en verbruiken ze aanzienlijk minder energie om dezelfde hoeveelheid warmte te produceren. De besparing hangt af van de installatiekosten, de energieprijzen en de beschikbare premies.
In dit artikel vergelijken we warmtepompen en gasketels op het gebied van installatiekosten, werkingskosten, energierendement en milieu-impact, zodat je kunt bepalen welke optie voor jouw woning het beste rendement oplevert.

Neem dit voorbeeld van twee woningeigenaren – Sophie en Marc – die in 2015 elk hun woning in het Franse Lyon hebben gerenoveerd.

Installatiekosten warmtepomp en ketel

Sophie investeerde in een lucht-waterwarmtepomp, terwijl Marc koos voor een moderne condensatieketel op gas.

Er zijn veel verschillende types warmtepompen, dus de aanschaf- en installatiekosten kunnen aanzienlijk variëren, van ongeveer € 9.200 tot ongeveer € 20.800. Er kunnen extra kosten in rekening gebracht worden als er ook andere verbeteringen gebeuren, zoals vervanging van bestaande verwarmingselementen of het aanbrengen van isolatie.

Gasketels zijn over het algemeen goedkoper om te installeren, variërend van € 3.000 tot € 6.000.

Afhankelijk van waar je woont, kunt je ook premies krijgen voor de aanschaf van een warmtepomp. Hier vind je meer informatie over mogelijke premies in jouw regio.

Hetzelfde gold voor Sophie. Hoewel de installatiekosten hoog waren in vergelijking met de gasketel van Marc, kon ze dit compenseren met een overheidssubsidie.

Wat zijn de onderhoudskosten en levensduur?

Nog een factor in de berekening van het rendement op de investering is hoelang het verwarmingssysteem meegaat en hoeveel het kost om het gedurende die periode te onderhouden en te laten draaien.

Bij goed onderhoud gaat een warmtepomp 15 tot 20 jaar mee. Onderhoud omvat routinecontroles en reiniging en kost doorgaans € 115 tot € 230 per jaar.

Vanwege hun verbrandingsprocessen is er bij gasketels zorgvuldig onderhoud en service nodig, wat tussen € 115 en € 350 per jaar kan kosten. Hun gemiddelde levensduur is 10 tot 15 jaar.

Tien jaar na de installatie van hun nieuwe verwarmingssystemen nadert de gasketel van Marc nu het einde van zijn levensduur, terwijl Sophie nog 5 tot 10 jaar op haar warmtepomp kan rekenen.

De onderhoudskosten van Sophie zijn laag geweest, terwijl Marc hogere onderhoudskosten heeft gehad voor zijn gasketel.

Energieprijzen en werkingskosten

Warmtepompen halen tot 75% van hun energie gratis uit de natuur. Het resterende deel komt van elektriciteit, terwijl een ketel volledig op gas draait. De vergelijkende werkingskosten zijn dus afhankelijk van de kosten van elektriciteit ten opzichte van gas.

Vooral in de afgelopen jaren hebben we aanzienlijke prijsschommelingen gezien bij aardgas, als gevolg van geopolitieke spanningen, marktvraag en verstoringen in de toeleveringsketen. Seizoensgebonden en geografische factoren spelen ook een rol en de gasprijzen kunnen tijdens strenge winters sterk stijgen.

Hoewel moderne warmtepompen zelfs bij lagere temperaturen efficiënt kunnen werken, kunnen elektriciteitsprijzen ook beïnvloed worden door factoren zoals opwekkingskosten en overheidsbeleid.

Het is daarom moeilijk om precies te voorspellen wat er met de energieprijzen zal gebeuren, maar in de afgelopen 10 jaar heeft Sophie ook fotovoltaïsche zonnepanelen geïnstalleerd om haar afhankelijkheid van de elektriciteitsprijzen te verminderen. Hierdoor heeft ze aanzienlijk veel energie bespaard, terwijl de werkingskosten van Marc variabel waren en gevoelig voor schommelingen in de gasprijzen.

Energierendement van gasketels en warmtepompen

Het gaat niet alleen om de prijs per unit gas of elektriciteit, ook het energierendement van een verwarmingssysteem is een belangrijke maatstaf.

Een warmtepomp kan 300% van de toegevoerde energie omzetten in bruikbare warmte en produceert doorgaans 3 kWh warmte uit 1 kWh elektriciteit.

3 kWh is bijvoorbeeld voldoende om:

• Een kleine kamer drie tot vier uur te verwarmen
• Twee warme douches van 10 minuten te nemen
• 9.000 sneetjes brood te roosteren!
• Twee vaatwasser- of wasmachinecycli te draaien

Moderne condenserende gasketels werken doorgaans met een veel lager rendement, variërend van 99 tot 109%.

Om voldoende bruikbare warmte te genereren voor twee warme douches van 10 minuten enz., zou de ketel, zelfs bij een hoger rendement van 109%, 2.75 kWh gas verbruiken, in plaats van 1 kWh bij een warmtepomp.

Er zijn momenten waarop een gasketel zuiniger kan zijn, bijvoorbeeld in bijzonder koude klimaten of tijdens de koudste dagen van de winter, maar over het algemeen is het superieure energierendement van de warmtepomp een van de belangrijkste voordelen.

Warmtepompen kunnen woningeigenaren dus doorgaans ongeveer € 1.000 tot € 3.000 op hun energiefactuur besparen over een periode van 10 tot 20 jaar, afhankelijk van hun temperatuurinstellingen en klimaatomstandigheden.

De vergelijking van de ecologische voetafdruk

Een van de belangrijkste redenen voor de toegenomen populariteit van warmtepompen is natuurlijk de impact op het milieu.

Omdat ze het grootste deel van hun energie uit hernieuwbare bronnen halen, hebben warmtepompen een lagere ecologische voetafdruk, die nog verder kan worden verkleind wanneer ze worden aangedreven door zonne- of windenergie.

Ketels werken op gas, wat voor CO₂-uitstoot zorgt. Naar schatting komt er ongeveer 2,1 kg CO₂ vrij voor elke kubieke meter gas die wordt gebruikt. Dat zorgt rechtstreeks mee voor de uitstoot van broeikasgassen.

Conclusie: Beoordeling van het totale rendement op investering

In het algemeen kan een warmtepomp een hoog rendement opleveren dankzij de langere levensduur, lagere onderhoudskosten en het veel hogere energierendement. Nu veel landen stimuleringsmaatregelen bieden, kan een warmtepomp een aantrekkelijke keuze zijn, zowel financieel als ecologisch. Voor wie van plan is een verwarmingssysteem te upgraden, is dit misschien een goed moment om over te schakelen.

Belangrijkste conclusies

• Warmtepompen kunnen de werkingskosten met € 1.000 tot € 3.000 verlagen over een periode van 10 tot 20 jaar, omdat ze efficiënter zijn dan gasketels.
• De installatiekosten zijn hoger, maar warmtepompen gaan 5 tot 10 jaar langer mee en de onderhoudskosten zijn lager.
• De gasprijzen schommelen aanzienlijk, terwijl de kosten van warmtepompen ook kunnen variëren als gevolg van elektriciteitsprijzen en overheidsbeleid.
• Warmtepompen hebben een veel lagere ecologische voetafdruk, vooral wanneer ze worden aangedreven door hernieuwbare elektriciteit.
• Premies kunnen helpen om de installatiekosten te verlagen en de totale terugverdientijd van warmtepompen te verbeteren.

Wil je weten welke warmtepompoplossing het beste bij jouw woning past?